En la mano, la memoria

Reseña en la revista NEO2

venres, 22 de marzo de 2019
En la mano, la memoria

La técnica textil milenaria como el telar de cintura, el cuerpo, la naturaleza, el trabajo todos ellos son los protagonistas de En la Mano, la Memoria, la exposición de Vanesa Varela en el Espai 13 de la Fundació Joan Miró de Barcelona. La tercera exposición del ciclo Un Monstruo que Dice la Verdad, comisariado por Pilar Cruz, se inauguró el pasado mes de enero y se puede visitar hasta el próximo 24 de marzo.

Sumergir lo emergente, emerger desde lo sumergido… La Fundación Miró observa la ciudad desde su localización privilegiada en de la montaña de Montjuic, sin embargo el espacio Espai 13, dedicado a las prácticas artísticas emergentes está situado en una sala subterránea. En esta presente temporada se presenta en dicho espacio el proyecto curatorial Un Monstruo que Dice la Verdad. Una serie de cinco exposiciones que indagan sobre la naturaleza de las disciplinas artísticas y las relaciones entre conocimiento y poder como herramienta de control. Los artistas del ciclo se ubican en un territorio marginal o fronterizo como metodología de trabajo y forma de escapar al control y donde el arte sería ese monstruo poderoso, capaz de dejar al descubierto esas dinámicas de poder.

La artista Vanesa Varela (Lugo, 1979) se centra en las creaciones humanas que surgen de manera anónima, tradicional y colectiva, a menudo relacionadas con formas de producción elementales y con sistemas de transmisión informales. En particular, en esta tercera muestra del ciclo, su propuesta En la Mano, la Memoria, se centra en el análisis de los oficios de la artesanía textil, creando una instalación central a partir del telar de cintura, un práctica artesanal que tiene miles de años de antigüedad. Con esta instalación Vanesa Varela pretende presentar el tejido como texto y como recipiente de la memoria e identidad colectivas, reivindicando la conexión humana, la naturaleza y las tradiciones que se transmiten de madre a hija —las tejedoras habitualmente son mujeres—. El proyecto presentado además constituye una reflexión sobre el mundo del trabajo y examina la relación entre cuerpo y tecnología en los modos de producción artesanales frente a los sistemas industrializados.

Siguiendo este método tradicional, las tejedoras se ciñen un extremo del telar a la cintura y atan el otro a un tronco firme, para desarrollar laboriosamente, entre el árbol y su cuerpo, un tejido que sería un texto sobre ellas mismas. En la performance participativa inaugural a cargo inicialmente de María Roja a la que se unieron luego asformigas, los asistentes fuimos invitados a cogernos de la mano de la persona al lado y seguir a la performer por la sala. Me conecté a una bonita desconocida llamada Joana, fuimos caminando de un lado a otro de la sala cogidas de la mano, siguiendo la narración y flanqueando diversos cuerpos colocados en el suelo, vestidos con indumentarias asociadas al trabajo en la fábrica y al trabajo en el campo entrelazados por una malla de cuerdas que salen del telar. Esta conexión humana tierna e imprevista, de la que me no quise soltarme hasta muy muy el final, se unió a la letanía de relatos que Roja fue recitando en voz alta y a veces inquisitiva sobre la relación entre tejido y cuerpo, desde Heródoto, pasando por Penélope, o el conflicto barcelonés de las selfactinas durante la revolución industrial, haciendo del show una experiencia inolvidable.

En la sala también se exponen dibujos de Vanesa Varela que reproducen gestos vinculados a diferentes técnicas textiles analizadas en un taller que se realizó previamente a la exposición en colaboración con los colectivos ecofeministas y anticolonialistas: Grup de Mitja Subversiva, Niu d’Aranyes y el taller de telar de cintura del Banc Expropiat, desde los que se experimenta con las posibilidades narrativas de las prácticas textiles.

Cerrando con palabras de la propia Vanesa Varela: “frente al modo de producción industrial, es el cuerpo el que impone su forma y su movimiento al tejido, en contraste con un modo de producción alienante y devastador”.

ARTÍCULO ORIGINAL:
https://www.neo2.com/en-la-mano-la-memoria-de-vanesa-varela/

"25 anos de Tolemaxias" en xira

Terra Máxica, Festival de Maxia de Ourense

xoves, 21 de marzo de 2019
"25 anos de Tolemaxias" en xira

Despois de máis de cinco anos xogando con outras artes escénicas nos seus espectáculos, como a música en directo, o teatro, a danza… en “A Maxia da Santa Compaña” , “O Afiador”, “Íntimo” ou “Alquimia”, o Mago Teto retorna á esencia do ilusionismo en estado puro. "25 anos de Tolemaxias" é un espectáculo cheo de efectos novidosos tocando todas as disciplinas da maxia (dende efectos de maxia de cerca ata grandes ilusións, pasando polo mentalismo, a manipulación…) sempre acompañados de situacións absurdas e surrealistas cun toque canalla. Esta menestra ten como obxectivo final a realización dun espectáculo entretido, divertido, estético, emotivo e, sobretodo, cheo de ilusión e de ilusións.
Nesta ocasión, o Mago Teto estará acompañado por María Roja, na primeira función xuntos do ano no que cumpren 10 anos de colaboración profesional.

+info:
http://terramaxica.gal/

"Neorretranca e posmorriña"

Entrevista a Gena Baamonde na revista Pincha

mércores, 13 de marzo de 2019
"Neorretranca e posmorriña"

Foto: Iván Barreiro

Atopo a Gena Baamonde metida de cheo nos ensaios de ‘Neorretranca e posmorriña’, a nova produción propia do Centro Dramático Galego (CDG), dependente da Consellería de Cultura e Turismo a través da Axencia Galega das Industrias Culturais (Agadic), que se estreará o próximo 11 de abril no Salón Teatro. Un espectáculo no que, baixo a súa dirección, analízase a identidade galega desde dúas olladas diferentes: a de Esther F. Carrodeguas, autora de ‘Fantasía nº 5 en sol ou non’; e a de Roi Vidal Ponte, autor de ‘Boisaca ou a divina desgraza’.

Falamos de ‘Neorretranca’ e de ‘posmorriña’… e iso que vén sendo?

Eu creo que son os puntos en común que teñen os dous textos. Os dous teñen un sentido do humor que por veces vólvese moi negro, con moita ironía e, sobre todo, teñen moitísima moitísima retranca. O feito de elexir o concepto ‘neorretranca’ é tamén para usar a retranca ao poñer eses nomes. Como pseudointelectuais e burlarnos un pouquiño (Sorrí). Nun tema de tanto peso como é a identidade a min gústame restarlle un pouco de peso.

Por outra banda, o concepto de ‘posmorriña’ vén tamén como de ter unha morriña quizais de algo que nunca existiu, como de algo que nunca chegaches a coñecer; unha Galiza que nunca chegamos a coñecer.

Eu creo que nós sabemos mellor que ninguén o que significa a retranca. Non é á lixeira. Estoume rindo e… ollo do que me estou rindo! (Risos) É un proxecto moi irreverente. Os dous textos o que propoñen é como unha revisión de todos os tópicos que hai de Galicia. Cun humor moi serio que reparte por todas partes, asegúrocho! (Risos) E con bastante mala baba.

Como está sendo o traballo cos autores, Esther F. Carrodeguas e Roi Vidal?

Moi ben porque dá a casualidade que eu xa coñecía de antes tanto a Esther como a Roi. Entón eles xa me din: “Esperamos calquera cousa” (Gargalladas). E iso é moi bo para min. Porque son xente de teatro e sabemos do que falamos no sentido de que respectar un texto é facelo en escena co traballo do equipo. É dar a nosa versión. É facer o noso traballo. É ensaiar. Non é respectar ata a última palabra. Quen o queira ler, poderá facelo que sairá íntegro, pero a escenificación é outra cousa. E nesta visión están completamente de acordo comigo tanto Esther como Roi.

Neste espectáculo é destacable o feito de que o elenco é íntegramente feminino. Ademais de que o equipo está tamén maioritariamente formado por mulleres…

Creo que é a primeira vez que pasa no CDG. Nas miñas concepcións sobre o teatro e os personaxes sempre me baseo en que se o público acepta que unha persoa porque saia aí vestida doutra maneira é unha raíña, por que non imos aceptar que sexa un home ou unha muller? A ficción é a ficción. Eu quería seis personaxes que foran mulleres e despois os outros catro dábame igual que foran homes ou mulleres. Pero o certo é que o casting fixéronno mellor catro mulleres.

É un xeito tamén de reivindicar á muller no teatro?

Si, hai moita xente que di que son modas. Pero se eu teño a fama – e que o son – de feminista, se non o fago eu, quen o vai facer! (Risos) Fágoo eu, claro que si! Ademais, fíxate que ninguén fai fincapé cando resulta que na maioría dos espectáculos son todo homes.

Levades xa uns días de ensaios. Que tal vai todo?

A verdade é que moi ben. Son todas moi fieras. Viñeron cunhas ganas total. Están a por todas. Entón está sendo moi bo traballo. E están conectando moi ben. Nos primeiros ensaios ás veces tardas en conectar, pero neste caso teñen todas moita sintonía.

Que é o que esperas deste espectáculo?

Eu son bastante tranquila coas expectativas. Nunca teño demasiadas. Construínme como ser do aquí e do agora. Se penso no futuro, cáeme unha lousa enriba e non podo. Agora no que penso é en que traballemos ben, contentas, en que saquemos o máximo rendimento.

Sempre me propoño que quen nos ve non saiba que actriz escoller, do ben que lles van parecer que están todas. Ese sempre é o meu reto.

E en canto á temática, creo que é un espectáculo máis incisivo do que a xente cría. Vai sorprender bastante.

ENTREVISTA ORIXINAL:
http://revistapincha.gal/gena-baamonde-en-neorretranca-e-posmorrina-hai-un-humor-moi-serio-que-reparte-por-todas-partes/

"Nómades" en xira

Teatro familiar a cargo da compañía Xarope Tulú

sábado, 23 de febreiro de 2019
"Nómades" en xira

24 febreiro I Cambados, Auditorio Municipal I 18h.
29 marzo I Sada I 12h.
29 marzo I Sada I 18:30h.

NÓMADES é un espectáculo de carácter visual dirixido a tódolos públicos: onde o movemento, a escenografía e a luz se relacionan entre si constantemente , sendo en ocasións difícil de definir onde comeza e remata cada un dos elementos que conforman a proposta. As intérpretes transitan entre as porosidades dunha escenografía en constante movemento, abren espazos de conversa sobre o tránsito entre xéneros e habitan o nomadismo como ruptura posible dos moldes impostos.

+info:
www.xaropetulu.com
www.facebook.com/xaropetulu

O neno e a sombra

Días de rodaxe na Mariña Lucense

xoves, 21 de febreiro de 2019

"O Neno e a Sombra" é unha curtametraxe de folk horror e drama psicolóxico ambientada na Galicia rural dos anos 80.
"O Neno e a Sombra" é un conto de realismo máxico baseado no noso patrimonio inmaterial: as meigas, o mal de ollo ou os ritos curativos conforman o substrato no que se desenvolve esta historia.
"O Neno e a Sombra" é tamén unha dolorosa viaxe interior cara ó enfrontamento co lado escuro da nosa psique, na que se exploran outros temas universais como a infancia, a paternidade, a educación ou a relixión.
"O Neno e a Sombra" é un descenso a fonduras descoñecidas. Estás disposto a baixar?

"O Neno e a Sombra" conta co seguinte equipo:
Director: Xaime Miranda
Elenco: Miguel de Lira, Miguel Borines, María Roja e Diego Anido
Guión: Carlos Fernández
Produtores: Uxío Corbelle, Sabela Blanco
Xefa de produción: Lucía Ramiro
Script: Maite Señoráns
Dirección de Fotografía: Elena Lombao
Dirección de Arte: Mariña de Toro
Xefe de eléctricos: Iago Villarino
Son: Lucas Pardo
Música Orixinal: Nuno Pico

+info:
https://www.facebook.com/ONenoeaSombraCurta/
https://twitter.com/onenoeasombra
https://www.instagram.com/onenoeasombra/

Comezan os ensaios de "Neorretranca e posmorriña"

María Roja formará parte do elenco da nova produción do CDG

sábado, 09 de febreiro de 2019
Comezan os ensaios de

O Centro Dramático Galego (CDG) contará cun elenco integramente feminino para a súa nova produción propia, Neorretranca e posmorriña, que se estreará o vindeiro 11 de abril no Salón Teatro de Santiago de Compostela baixo a dirección escénica de Gena Baamonde. As intérpretes Ánxela Blanco, Areta Bolado, Olga Cameselle, Mercedes Castro, Raquel Espada, Anabell Gago, Atenea García, Andrea Quintana, María Roja e Laura Villaverde foron as seleccionadas para encarnar todos os personaxes das dúas pezas que lle darán forma ao espectáculo: Fantasía nº 5 en sol ou non, de Esther F. Carrodeguas, e Boisaca ou a divina desgraza, de Roi Vidal Ponte.

As dez superaron un proceso de selección ao que se presentaron medio cento de aspirantes e conforman un elenco moi variado en canto á formación e á traxectoria das súas integrantes en ámbitos como o teatro, as artes do movemento ou o audiovisual. O vindeiro luns iniciarán os ensaios xunto a Gena Baamonde e o resto do equipo artístico, tamén maioritariamente feminino.

Así, xunto ao persoal técnico do CDG, participarán nesta nova produción Marta Pazos, a cargo do deseño da escenografía; Saturna, do vestiario; Esther Quintas, da caracterización; Wilma Moutinho, da iluminación; Ailén Kendelman, da música e do adestramento vogal; María Cabeza de Vaca, da coreografía e do adestramento físico; e Rosa Moledo, da asesoría lingüística. Contarase, ademais, con Iria Azevedo como asistente de dirección; Carmen Triñanes, de escenografía; María Alonso Velázquez, de música e adestramento vogal, e Hugo Torres, de produción.

O común denominador dos dous textos de Neorretranca e posmorriña é a identidade galega, sobre a que ofrecen dúas olladas diferentes a modo de colaxe. En palabras da súa directora, Sinfonía en sol maior ou non preséntase como unha "fantasía aberta ao xogo escénico, catálogo-secuencia de múltiples imaxes dunha terra por facer", mentres que Boisaca ou a divina desgraza é "humor negro en cemiterio turístico nun tour completo polos límites da vida".

+info:
http://centrodramatico.xunta.gal/cdg/novas/nova.php?id=1510&lg=gal

1 | ... | 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 | 15 | 16 | ... | 71